20 września 2026 roku to ważna data dla polskiego rynku fotowoltaiki. Obecne warunki techniczne dla budynków tracą wtedy moc, a przygotowywane nowe przepisy mają znacznie dokładniej określać wymagania dotyczące instalacji fotowoltaicznych oraz magazynów energii.
W projekcie znalazły się między innymi nowe zasady dotyczące zabezpieczeń przeciwpożarowych, prowadzenia przewodów, lokalizacji urządzeń czy awaryjnego odłączania instalacji.
Nie oznacza to jednak, że każdy właściciel działającej już fotowoltaiki będzie musiał 20 września przebudować swoją instalację.
Co dokładnie może się zmienić, kogo nowe wymagania będą dotyczyć i na co zwrócić uwagę, planując montaż lub modernizację fotowoltaiki?
Nowe warunki techniczne mają dokładniej określać zasady projektowania i wykonywania instalacji fotowoltaicznych. Projekt koncentruje się przede wszystkim na bezpieczeństwie przeciwpożarowym, zabezpieczeniach elektrycznych, prowadzeniu przewodów oraz sposobie awaryjnego odłączania instalacji. Osobne wymagania przewidziano również dla magazynów energii montowanych w budynkach.
Obecne warunki techniczne powstały w czasie, gdy przydomowa fotowoltaika nie była jeszcze tak powszechna jak dzisiaj. Wiele kwestii związanych z bezpieczeństwem instalacji PV regulują więc przepisy ogólne, normy techniczne oraz wymagania dotyczące ochrony przeciwpożarowej.
Nowe przepisy mają ten obszar uporządkować. Jest to szczególnie istotne, ponieważ współczesna instalacja coraz częściej nie składa się już wyłącznie z paneli i falownika. Fotowoltaika współpracuje z magazynem, systemem zarządzania energią czy zasilaniem awaryjnym.
Więcej o kierunku, w którym rozwijają się domowe systemy energetyczne, pisaliśmy w artykule „Nowości w fotowoltaice 2026: magazyny energii i inteligentne systemy PV”.
Jednym z najważniejszych elementów projektowanych zmian jest bezpieczeństwo przeciwpożarowe.
Projekt nowych warunków technicznych przewiduje rozwiązanie umożliwiające szybkie i bezpieczne odłączenie instalacji fotowoltaicznej w sytuacji zagrożenia. Ma ono ograniczyć napięcie po stronie prądu stałego i ułatwić działania służbom ratowniczym, szczególnie podczas pożaru budynku wyposażonego w instalację PV.
Nawet po odłączeniu budynku od sieci elektroenergetycznej moduły wystawione na światło nadal mogą produkować energię. Dla strażaków prowadzących działania na dachu lub wewnątrz budynku jest to dodatkowy czynnik ryzyka. Dlatego projekt zakłada, że urządzenie służące do awaryjnego odłączenia instalacji powinno znajdować się w miejscu dostępnym dla służb ratowniczych, a jednocześnie być zabezpieczone przed przypadkowym uruchomieniem.
Kwestie bezpieczeństwa przeciwpożarowego instalacji PV nie pojawiają się zresztą dopiero teraz. Już obecnie instalacje o mocy większej niż 6,5 kW wymagają uzgodnienia projektu z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz zawiadomienia Państwowej Straży Pożarnej po zakończeniu montażu.
Projektowane zmiany idą więc o krok dalej i mają dokładniej określić rozwiązania techniczne zwiększające bezpieczeństwo zarówno użytkowników budynku, jak i służb ratowniczych.
Tak. Projekt przewiduje większy nacisk na zabezpieczenia po stronie DC instalacji fotowoltaicznej, w tym rozwiązania pozwalające wykrywać nieprawidłowości oraz zwarcia łukowe. Ich szybkie wykrycie może ograniczyć ryzyko uszkodzenia instalacji i pożaru spowodowanego między innymi problemami z przewodami lub połączeniami elektrycznymi.
Zwarcie łukowe może pojawić się na przykład wskutek uszkodzenia przewodu, wadliwego złącza, nieprawidłowo wykonanego montażu albo pogarszającego się z czasem połączenia elektrycznego. To pokazuje, dlaczego przy wyborze instalacji nie warto patrzeć wyłącznie na moc paneli i cenę całego zestawu. Znaczenie mają również zabezpieczenia, zastosowane komponenty, sposób wykonania połączeń oraz jakość samego montażu.
W naszej ofercie fotowoltaiki z montażem dobieramy instalację do konkretnego budynku, uwzględniając nie tylko oczekiwaną produkcję energii, ale również układ instalacji i warunki techniczne obiektu.
Projektowane przepisy zakładają, że przewody DC instalacji fotowoltaicznej powinny być prowadzone przede wszystkim na zewnątrz budynku. Jeśli konieczne będzie przeprowadzenie ich przez wnętrze obiektu, trzeba będzie odpowiednio je zabezpieczyć. W praktyce oznacza to większe znaczenie sposobu zaprojektowania tras kablowych jeszcze przed rozpoczęciem montażu.
Dla właściciela domu może wydawać się to technicznym szczegółem, ale sposób prowadzenia przewodów wpływa zarówno na bezpieczeństwo instalacji, jak i późniejszą możliwość jej rozbudowy.
Już na etapie projektu warto więc określić nie tylko liczbę i rozmieszczenie paneli, ale również miejsce montażu falownika, przebieg przewodów, lokalizację zabezpieczeń czy sposób połączenia instalacji z magazynem energii.
Dobrze przemyślany układ może mieć szczególne znaczenie wtedy, gdy właściciel w przyszłości będzie chciał rozbudować instalację lub dodać kolejne urządzenia.
Nowe warunki techniczne mają objąć również akumulatorowe magazyny energii. Projekt reguluje między innymi kwestie ich lokalizacji, wentylacji, obudowy, awaryjnego odłączania oraz zabezpieczeń. Oznacza to, że przy wyborze magazynu coraz ważniejsza będzie nie tylko jego pojemność, ale również miejsce i sposób montażu urządzenia w budynku.
Magazyny energii coraz częściej są planowane razem z nową fotowoltaiką albo dokładane do systemów, które działają już od kilku lat. Jeżeli masz już panele, nie oznacza to automatycznie konieczności wymiany całej instalacji. Możliwość rozbudowy zależy przede wszystkim od zastosowanego falownika, sposobu wykonania obecnego systemu oraz rodzaju wybranego akumulatora.
Szczegółowo wyjaśniamy to w poradniku „Magazyn energii do istniejącej fotowoltaiki – czy można go dołożyć?”.
Sam magazyn również nie powinien być dobierany według zasady „im większy, tym lepszy”. Jego pojemność warto dopasować do rzeczywistego zużycia energii, produkcji instalacji i wielkości nadwyżek. Więcej na ten temat piszemy w artykule „Jaki magazyn energii do fotowoltaiki? 5, 10 czy 15 kWh?”.
Dostępne rozwiązania można również znaleźć bezpośrednio w naszej ofercie magazynów energii.
Nie należy zakładać, że po wejściu nowych warunków technicznych każdy właściciel istniejącej instalacji będzie musiał ją przebudować. Nowe wymagania będą szczególnie istotne dla nowych inwestycji oraz większych modernizacji. W przypadku działającej instalacji kluczowe będzie więc to, kiedy została wykonana i czy planowana jest jej przebudowa lub rozbudowa.
Jeżeli instalacja działa prawidłowo i została wykonana zgodnie z wymaganiami obowiązującymi w momencie jej montażu, samo pojawienie się nowych przepisów nie oznacza automatycznie konieczności wymiany falownika, przewodów czy zabezpieczeń.
Większej uwagi może wymagać sytuacja, w której właściciel planuje rozbudowę instalacji, znaczącą modernizację albo dołożenie magazynu energii. W takim przypadku warto jeszcze przed zakupem urządzeń sprawdzić, jakie wymagania będą obowiązywały dla konkretnego zakresu prac.
Pozwala to uniknąć sytuacji, w której zakupiony sprzęt lub sposób modernizacji nie będzie odpowiadał aktualnym wymaganiom technicznym.
20 września 2026 roku przestaną obowiązywać obecne warunki techniczne dla budynków. Jednocześnie przygotowywane są nowe przepisy obejmujące między innymi instalacje fotowoltaiczne i magazyny energii. Część opisanych zmian nadal wynika jednak z projektu, dlatego ich ostateczny zakres należy oceniać na podstawie finalnego tekstu nowego rozporządzenia.
Data 20 września nie jest więc przypadkowa, ale warto rozróżnić utratę mocy przez obecne przepisy od ostatecznego brzmienia regulacji, które mają je zastąpić. Na etapie przygotowania tego artykułu nie każdy zapis projektu powinien być traktowany jako przesądzona i ostateczna wersja nowych wymagań. Dlatego osoby planujące inwestycję w okresie zmian przepisów powinny zweryfikować aktualne wymagania przed rozpoczęciem prac.
Jeżeli chcesz szerzej sprawdzić, jakie zmiany prawne i rynkowe dotyczą fotowoltaiki w tym roku, zebraliśmy je również w materiale „Fotowoltaika 2026 – nowe przepisy i zmiany na rynku w Polsce”.
Dla nowych inwestorów najważniejszy wniosek jest prosty: coraz więcej elementów instalacji trzeba przemyśleć jeszcze przed rozpoczęciem montażu. Oprócz mocy paneli znaczenie mają sposób prowadzenia przewodów, zabezpieczenia, lokalizacja falownika i magazynu energii oraz możliwość bezpiecznego odłączenia całego systemu w sytuacji awaryjnej.
Fotowoltaika coraz rzadziej jest dziś wyłącznie zestawem paneli połączonych z falownikiem. W wielu domach staje się częścią większego systemu obejmującego magazyn energii, pompę ciepła, ładowarkę samochodu elektrycznego czy inteligentne zarządzanie zużyciem energii. Właśnie dlatego dobrze wykonany projekt powinien uwzględniać nie tylko dzisiejsze potrzeby inwestora, ale również możliwą późniejszą rozbudowę instalacji.
W SUNDEA projektujemy i wykonujemy instalacje fotowoltaiczne oraz systemy z magazynami energii, analizując zarówno zużycie energii, jak i warunki techniczne konkretnego budynku.
Jeżeli planujesz nową instalację albo rozbudowę obecnej fotowoltaiki, warto ustalić przyszły układ systemu jeszcze przed zakupem urządzeń. Dzięki temu instalacja może być przygotowana zarówno do obecnych potrzeb, jak i późniejszego montażu magazynu energii czy kolejnej modernizacji.